Waarom Katendrecht (en niet Rotterdam-Centraal)

De vraag die vaak terugkomt

Ongeveer één op de tien mailen die ik krijg bevat ergens de vraag waarom we op Katendrecht zitten en niet in «het centrum». Soms beleefd, soms minder; vrijwel altijd vanuit Rotterdammers die aan de noordkant van de Maas wonen en de zuidkant nog steeds associëren met het Katendrecht van de jaren ‘80. Voor wie het verhaal kent: ik begrijp de vraag.

Voor wie het niet kent: Katendrecht is een schiereiland aan de zuidkant van de Maas, gevormd door de Rijnhaven en de Maashaven. In de twintigste eeuw een havenwijk met een zware reputatie — matrozen, opium-kits, gokpanden — en in de twintig-twintigers een gentrificerend district met een SS Rotterdam-museum, een aanleg-steiger voor cruise-schepen, en een groeiend aantal kleine bedrijven in de oude loodsen. De Veerlaan loopt langs de waterkant en is, naar mijn smaak, de meest interessante straat van het hele gebied.

Een kwestie van huur

De primaire reden om hier te zitten is bot maar eerlijk: huur. Een bok van 24 vierkante meter in een gedeelde loods kost hier rond de € 220 per maand inclusief stroom en water. Een vergelijkbare ruimte in een werkplek-project op de Witte de With (Centrum-Noord) kost minstens het dubbele, en in het Schiekade-blok nog meer.

Het archief is een een-vrouw-bedrijf met vijftig titels op de werkbank. De omzet rechtvaardigt geen huur van € 600 plus. En als ik die huur wél zou betalen, zouden de cartridge-prijzen omhoog moeten — en dan zou het archief meedoen aan een race naar de bodem waar grotere bedrijven zoals Game Mania en Bol.com beter in zijn dan ik.

De goedkopere huur betekent dat ik:

• De voorraad kan kleinhouden zonder te hoeven schalen;
• De prijzen kan zetten op een eerlijke marge in plaats van op een «ik-moet-deze-maand-de-huur-vinden»-marge;
• Geen reden heb om dezelfde drie hits constant op voorraad te houden, en dus tijd heb voor de niche titels die het archief uniek maken.

Het plafond is belangrijker dan je denkt

De tweede reden is technischer en wordt vaak onderschat: de hoogte van het plafond.

De havenloodsen op de Veerlaan zijn rond 1928 gebouwd voor opslag van losse vracht — balen koffie, vaten cacao, kisten textiel. Dat soort opslag vraagt om hoge plafonds, omdat dingen werden opgestapeld en met takels van bovenaf naar beneden gelaten. De typische loods op de Veerlaan heeft een vrije hoogte van bijna 5 meter, wat in moderne werk-ruimtes ongewoon hoog is.

Voor mijn werk maakt dat verschil. Een werkbank van standaard 90 cm hoog plus monitor-arm plus extra lampen plus boekenkast met manuals: dat is al snel 2,80 m. In een normale woonkamer of werk-bok van 2,60 m is dat krap. In de havenloods is het gewoon hoog, en dat geeft visuele rust. Klinkt onbenullig, maar als je twaalf uur per week aan dezelfde werkbank zit, telt het.

Plus: de oude loodsen hebben grote noord-ramen voor neutraal daglicht. Voor disc-inspectie zonder dat een gele warmtelamp kleur-discrepanties verbergt, is dat goud waard.

Wie er woont

De derde reden is sociaal. Katendrecht heeft de afgelopen tien jaar een bijzondere mix opgenomen: oud-havenarbeiders die hier altijd al woonden, designers en zzp’ers die de huur betaalbaar vinden, een Chinees-Surinaamse gemeenschap die hier al sinds de jaren ‘50 zit (Katendrecht had ooit de grootste Chinatown van het vasteland van Europa), en een groeiende groep cruise-toeristen die alleen overdag komen.

Het effect is dat de buurt op werkdagen rustig is en niet leeg-rustig, maar bezig-rustig. Er lopen mensen, maar niemand komt mijn loods binnen tenzij ze speciaal voor de cartridges komen. Voor een bedrijf waar concentratie het belangrijkste arbeidsmiddel is, is dat een goed evenwicht.

Ook praktisch: er zijn drie cafés binnen vijf minuten lopen waar ik ’s middags m’n laptop kan openzetten voor de mail. Café Walhalla is de favoriet — oude havenarbeider-koffie van drie euro, twee tafels die altijd vrij zijn, geen muziek.

PostNL en de Erasmusbrug

Voor verzending is Katendrecht een geluk: het PostNL-overgangspunt op de Dordtselaan ligt op acht minuten fietsen. Daar gaat het pakket-tas-je heen, twee keer per dag, na 14:00. Ik kan dus realistisch dezelfde-dag-verzending aanbieden voor alles wat voor 13:30 binnenkomt, en de Maashaven-metro-station ligt op vier minuten als ik naar het centrum moet voor een bank-bezoek of een museum-leverancier.

De Erasmusbrug is, ondanks alle gezeur over verkeer, gewoon een snelle fietsroute naar Rotterdam-Noord. Vijftien minuten van loods tot Het Park. Voor een verzendoperatie is dat ruim genoeg.

Wat als Katendrecht verandert

De grootste vraag voor de komende jaren is: wat als de huren ook hier opklimmen? Dat is een reëel risico — de gentrificering is zichtbaar, een nieuw wooncomplex is in aanbouw aan de Polësselstraat, en de cruise-toeristen brengen druk op de horeca-prijzen.

Mijn voorzichtige inschatting: nog drie tot vijf jaar veilig op de huidige huur. Het contract loopt tot 2028. Daarna zien we wel. Het archief is uiteindelijk een een-vrouw-bedrijf en een laptop — dat kan in principe overal heen verhuizen, ook naar een goedkopere haven-stad als Katendrecht te duur wordt. Vlissingen heeft beschikbare loodsen.

Maar voor nu is de Veerlaan precies het juiste plafond, de juiste huur, en de juiste buurt. En zolang dat zo is, blijft het archief hier.